مفهوم اصلاحات

محورهاي  تعريف شده از اصلاحات توسط سيد محمد خاتميدر نشست هاي مربوط به " تبيين مباني اصلاحات" :

 1- يكي از اصول مهم اصلاح طلبي احترام به باز بودن فضاي بحث و نظر و بي هزينه بودن اظهار نظر كردن وآزادي بيان و فكر است.

 2- در جريان بحث و گفت وگواست كه مي توان تكميل شد و بهبود و اصلاح پيدا كرد.

 3- رسالت اصلاحات در نظر عبارت است از بازسازي ذهن اجتماعي و تاريخي جامعه به گونه اي كه مردم به عنوان "ملت" بتوانند خود را باز يابند وقادر باشند كه در عرصه حيات سرزميني ، منطقه اي و جهاني به طور فعال حضور داشته باشند.

 4- درك مقتضيات و تلاش براي رهايي جامعه از غفلت زدگي تاريخي و غفلت زدگي معاصر ، كار بزرگي است كه اصلاحات انجام مي دهد.

 5- اصلاحات حركتي در جهت درمان دردهاي مزمن وكهنه جامعه از يك سو و دردهاي جديد و تازه آن از سوي ديگر است. سه درد شاخص و قابل لمس ما درد استبداد، درد استعمار و وابستگي و سلطه بيگانه برسرشت وسرنوشت كشورومنطقه و درد عقب ماندگي است . آنچه معتقدم كه جدي است و اگر حل شود بسياري از مسائل ديگر حل مي شود، اين است كه به جاي استبداد، آزادي و به جاي وابستگي ، استقلال و به جاي عقب ماندگي ، پيشرفت قرار گيرد و نيز در همه مراحل ، عدالت در جامعه برقرار شود.

 6- اين كه ما مهندسي اجتماعي كنيم از نظر علمي غلط است . البته هدايت جامعه از سوي مربيان صالح، امر ديگري است.

 7- اصلاحاتي كه ما مي گوييم اين است كه اگر مردم سالاري، جامعه مدني و پيشرفت و توسعه مي خواهيم، راه اين ها از طريق دين است.

 8- من" انقلاب" اسلامي را بزرگ ترين فراز "اصلاحات" 150سال گذشته در ايران مي دانم.

9- در دنياي امروز، دوري اخلاق از سياست فاجعه بار بوده است.

 10- مردم سالاري يك تقديرالهي وفرمان تاريخي براي جامعه ماست كه براي ملت در اين برهه خاص تاريخ صادر شده است و برآمده از وجدان بيدار و آگاه جامعه است و نيزمقتضاي روح زمانه ماست.

 11- وقتي از عدالت و اخلاق صحبت مي كنم، نمي خواهم به بيان كلي اين مطلب اكتفاكنم ، بلكه مي گويم اگر اين دو مورد مهم هستند، بايد در قوانين آن نظام نيز تجلي داشته باشد.

 12- ليبرال دموكراسي هاي كنوني، همزمان، همراه ومستلزم ايجاد نظام سلطه بين المللي شده است. در اينجاست كه دين مي تواند چاره ساز باشد.

***

حال بايد به داوري نشست كه آيا اين تعاريف و توصيف ها در باب اصلاحات، مي تواند راهگشاي ما در عبور از ناكامي هاي گذشته باشد و آيا از تكرار اشتباهات تاريخي گذشته اصلاح طلبان ايراني خواهد كاست؟